Spacje między literami omijają filtr, a maszyna śpiewa znajomym głosem: czterech muzyków pozywa Suno

Czterech amerykańskich muzyków złożyło pozew zbiorowy przeciwko Suno — firmie, której serwis generuje piosenki na podstawie tekstowego polecenia. W rejestrze sądu sprawa figuruje jako Lowery v. Suno, Inc.

Pozew zarejestrowano w federalnym sądzie okręgowym w Massachusetts pod koniec sierpnia.

Powodów jest czterech: David Lowery z Camper Van Beethoven i Cracker, autor i wykonawca Jason Isbell, teksański bluesman Guy Forsyth oraz saksofonista Eduardo Calle. Dokument liczy osiemdziesiąt cztery strony i siedemnaście zarzutów, sformułowanych na podstawie prawa piętnastu stanów i terytoriów.

Spacje, które omijają filtr

Suno publicznie zapewniało, że celowo nie wykorzystuje nazwisk artystów jako kategorii danych treningowych i że w serwisie działają filtry blokujące zapytania z nazwiskami wykonawców oraz tytułami piosenek. Właśnie to zapewnienie pozew próbuje obalić — za pomocą demonstracji.

Sposób opisany w dokumencie jest aż śmiesznie prosty: nazwisko trzeba wpisać ze spacjami między literami. Według twierdzeń powodów zapytanie „m i c h a e l j a c k s o n” w piątej wersji serwisu dało dwie piosenki, które sam zatytułował — Glovebox Moonwalk, czyli „księżycowy chód ze schowka w desce rozdzielczej”. Serwis opisał je jako popowo-funkowy taneczny utwór z lat osiemdziesiątych, dorysował białą rękawiczkę, a księżycowy chód i rękawiczka trafiły wprost do tekstów piosenek.

„Uważamy te roszczenia za bezpodstawne i zamierzamy się przed nimi bronić. Suno istnieje po to, by pomagać ludziom tworzyć nową, oryginalną muzykę, a nie żerować na czyimś nazwisku” — oświadczył rzecznik firmy magazynowi Billboard 1 września.

Ten sam trik, jak podaje pozew, zadziałał też przy innych nazwiskach: z zapytania o Taylor Swift powstała piosenka Paper Crown, z Bruno Marsa — 24K Trouble, z Bad Bunny'ego — Perreo de Frente, ze Snoop Dogga — Blue Bandana. Wszystko to na razie twierdzenia powodów, a nie fakty ustalone przez sąd.

I osobno: przykład z reklamą. Pozew przywołuje osobę spoza firmy, powiązaną z serwisem, która publicznie pokazywała, jak obejść filtr, a w opisie własnej piosenki wprost napisała, że posłużono się „tonem i frazowaniem” pewnego znanego wykonawcy popowego.

Dlaczego to nie jest pozew o piosenki

Wszystkie dotychczasowe wojny z generatorami muzyki toczyły się o prawa do nagrań — czyli w gruncie rzeczy w interesie wytwórni. Tutaj jest inaczej. Pierwszy zarzut pozwu opiera się na ustawie stanu Illinois o prawie do wizerunku i nazwiska, drugi — na tamtejszej ustawie o danych biometrycznych. Prawa do własnej tożsamości artysta nie sprzedaje razem z katalogiem i właśnie dlatego ten pozew złożyli muzycy, a nie firmy fonograficzne.

Kluczowe pojęcie dokumentu to voiceprint, czyli odcisk głosowy. Powodowie przekonują, że nie jest to ani nagranie, ani utwór, lecz zestaw wyliczonych pomiarów konkretnego człowieka. Dalej pada argument, po którym sprawa przestaje być wyłącznie muzyczna: hasło po wycieku można zmienić, a własnego głosu — nie.

Dla muzyki tanecznej to nie abstrakcja. Sampel wokalny, rozpoznawalna barwa, charakterystyczna maniera wokalistki w houseowym kawałku — dokładnie o tym materiale mowa. Pytanie, czy głos jest własnością człowieka, a nie nagraniem w bilansie wytwórni, dotyczy każdego, kto choć raz wstawił cudzy wokal do swojego utworu.

Suno broni się teraz na trzech kontynentach. Pod koniec lipca sąd krajowy w Monachium uwzględnił pozew niemieckiego stowarzyszenia GEMA i zakazał firmie czterech działań wobec sześciu utworów muzycznych; wysokość odszkodowania nie została jeszcze ustalona, a wyrok nie jest prawomocny. Z kolei 2 września pozew do Sądu Federalnego Kanady złożyła tamtejsza organizacja SOCAN — już o prawo autorskie, ze stu pięćdziesięcioma przykładami wygenerowanych utworów.

Wcześniej pisaliśmy, jak to samo Suno zaczęło sprzedawać płyty winylowe z muzyką stworzoną przez maszynę — ten sam serwis od innej strony.